Gdzie i kiedy?
Muzeum Historii Szczecina, Oddział Muzeum Narodowego w Szczecinie, ul. Księcia Mściwoja II 8 (Ratusz Staromiejski na Podzamczu)
środa, 17 kwietnia 2013, 15:00
Za ile?
wstęp wolny
Wykład „Tradycje regionalne w życiu mieszkańców Szczecina na przykładzie dzielnicy Zdroje” poprowadzi Maria Witek (Biuro Dokumentacji Zabytków w Szczecinie). Wydarzenie w ramach cyklu „Środy z historią Szczecina”.

Prawobrzeżne Zdroje, do wiosny 1948 r. samodzielna gmina wiejska, zasiedlone zostały głównie w okresie 1946–1947 przez grupę tzw. repatriantów pochodzących z powiatu oszmiańskiego na Wileńszczyźnie. Była to grupa pochodzenia wiejskiego, która po osiedleniu się w Zdrojach, z uwagi na ich podmiejski charakter, stała się kategorią „dwuzawodowców”.

W ramach każdej kultury wytwarzane są rozliczne wzory rytualizacji życia publicznego i prywatnego w postaci określonych zwyczajów, obrzędów i świąt. Osadnicy z Wileńszczyzny przynieśli ze sobą właściwy kulturze chłopskiej system obrzędowości dorocznej, ukształtowany przede wszystkim przez relację człowiek–przyroda. Składały się na niego następujące systemy: cykl gospodarczy, cykl obrzędów i roczny cykl chrześcijański. Obrzędy te były silnym czynnikiem konsolidującym społeczności lokalne, dając im jednocześnie poczucie własnej odrębności w stosunku do innych grup..

Początkowo w nowym miejscu zamieszkania tradycyjna obrzędowość była kontynuowana. Z czasem pod wpływem takich czynników jak: migracja, zderzenie różnych systemów kulturowych, rozwój przemysłu, praca w mieście, ograniczony kontakt z miejscem urodzenia; poważnie zakłócony został obowiązujący w społeczności lokalnej dotychczasowy system wartości. Tradycyjne obrzędy i zwyczaje utraciły oparcie w nowej rzeczywistości, przestawały być potrzebne. W ich miejsce pojawiły się nowe formy kulturowe, związane bardziej z czasem historycznym, z nowym stylem życia preferowanym po osiedleniu się osadników w Zdrojach. Przemianie uległa stopniowo świadomość ludności wiejskiej i w tym należy upatrywać główną przyczynę odchodzenia od dawnych, odziedziczonych poi przodkach tradycji. Przestawał ona być podstawowym czynnikiem formującym osobowość przedstawicieli kolejnych pokoleń, co spowodowało zubożeniu przekazywanego dziedzictwa.

 

„Środy z historią Szczecina” – cykl odczytów poświęconych różnorodnym zagadnieniom historii Szczecina organizowany od września 2009 roku przez Muzeum Historii Szczecina, Oddział Muzeum Narodowego w Szczecinie, będzie kontynuowany po raz czwarty i w bieżącym roku szkolnym/akademickim 2012/2013.

Celem cyklu jest – zgodnie z najnowszymi trendami rozwoju nauk historycznych – ukazanie wieloaspektowego charakteru historii Szczecina, a więc dostarczenie jego uczestnikom w sposób przystępny udokumentowanej naukowo wiedzy na wybrane tematy nie tylko z zakresu historii politycznej, lecz także m.in. z historii kultury, demografii historycznej, urbanistyki. Stąd też przedmiotem odczytów są różnorodne zagadnienia historii miasta zarówno z okresu do, jak i od 1945 r. W miarę możliwości punktem wyjścia poszczególnych spotkań mają być eksponaty zgromadzone w zbiorach Muzeum Historii Szczecina, Oddziale Muzeum Narodowego w Szczecinie, zarówno eksponowane na wystawach stałych, jak i przechowywane w jego magazynach.

Cykl jest kierowany do szerokiego kręgu odbiorców jakim bez wątpienia jest grupa osób zainteresowanych dziejami miasta, a zwłaszcza uczniów, studentów, nauczycieli, a także wszystkich pozostałych szczecinian, chcących pogłębić swoją wiedzę na temat przeszłości miasta, które mogą mieć jednak problemy z dotarciem do najnowszej fachowej literatury historycznej. Mile widzianymi uczestnikami spotkań będą również – ze względu na potencjalną aktywność podczas dyskusji przewidzianej po każdej prelekcji –zawodowi historycy bądź studenci tego kierunku z uczelni szczecińskich. Spotkania w ramach cyklu są okazją poznania przez szerszy krąg osób nie mających na co dzień możliwości kontaktu ze środowiskiem naukowym jego przedstawicieli zajmujących się historią Szczecina.

Wszystkie prelekcje cyklu „Środy z historią Szczecina” odbywają się w stałym terminie: od września do czerwca w trzecią środę każdego miesiąca o godzinie 17.00 w Muzeum Historii Szczecina, Oddziale Muzeum Narodowego w Szczecinie, przy ul. Księcia Mściwoja II 8 (Ratusz Staromiejski). Na wszystkie odczyty cyklu wstęp jest wolny.

Autorem i opiekunem merytorycznym spotkań jest mgr Jerzy Grzelak (Muzeum Historii Szczecina, Oddział Muzeum Narodowego w Szczecinie), do którego można kierować wszelkie pytania i uwagi na temat cyklu (tel. 914315260, tel. kom. 797-705-260, e-mail: j.grzelak@muzeum.szczecin.pl). Osoby chcące otrzymywać przypomnienie o zbliżających się odczytach drogą elektroniczną proszone są o przesłanie wiadomości na podany wyżej adres e-mail z tematem: „Środy z historią Szczecina” – zaproszenie.